UGent

Genregulatie is een belangrijke factor in de evolutie

Auteur: Akey et al.

Welke factoren zijn verantwoordelijk voor morfologische (vormelijke) evolutie? Genetici zijn er al lang van overtuigd dat niet enkel veranderingen in het coderende DNA morfologische veranderingen kunnen veroorzaken, maar ook de manier waarop DNA wordt gereguleerd. Zo hebben chimpansees en mensen bijvoorbeeld 98 % van hun coderend DNA gemeenschappelijk. Slechts 2 % van het DNA codeert voor verschillende soorten eiwitten. Om de grote verschillen in gedrag en uiterlijk tussen mensen en chimpansees te verklaren, hebben wetenschappers reeds lang een belangrijke rol voor regulerend DNA weggelegd, bijvoorbeeld Sarich en Wilson in 1967.
Regulerend DNA houdt zich niet rechtstreeks bezig met het bouwen van eiwitten, maar reguleert de mate waarin coderend DNA dat doet. Een studie toont aan dat genregulatie een belangrijke kracht is in de evolutie van levende materie.

sharpei

Akey et al. (PNAS vol. 107, 19 januari) bestudeerden de effecten van artificiële selectie op honden. Honden werden een kleine 14 000 jaar geleden gedomesticeerd, en vertonen zeer grote verschillen in morfologie - denk maar aan de pekinees en de St-bernard. Desalniettemin is hun coderend DNA zowat identiek. Akey et al. scanden het genoom van 10 fenotypisch verschillende hondenrassen, en toonden aan dat regulerend DNA aan de basis lag van hun erg verschillende uiterlijk, zoals de rimpelige huid van de Shar pei.