UGent

Tentakelslangen zijn de vluchtreflex van vissen te snel af

Auteur: Catania, Kenneth C.

Vissen hebben een geëvolueerd vluchtmechanisme, de zogenaamde C-start, waardoor ze aan roofvissen kunnen ontkomen. In hun hersenstam zitten twee grote neuronen, Mauthner neuronen genaamd, die het mechanisme in gang zetten: een plotse beweging in het water laat één van de neuronen vuren, waardoor de vis kan wegvluchten in de richting die ligt tegenover de plaats waar het water bewoog. De C-start is een reflex, die automatisch en snel wordt uitgevoerd, en die hoogst waarschijnlijk ontstond door natuurlijke selectie. De tentakelslang heeft echter een aanvalstechniek die deze reflex uitbuit: tentakelslangen maken een schijnbeweging met hun achterlichaam die ze omheen de prooi leggen. Daardoor vlucht de prooivis recht in de muil van de tentakelslang, zoals kan worden gezien op de figuur (uit het artikel van Catania, 2009, PNAS).

tentakelslang

Deze ingenieuze oplossing is een voorbeeld van een rode-koningin wapenwedloop, wat veel wordt waargenomen bij roofdieren en hun prooien: als een prooidier een mechanisme verwerft door natuurlijke selectie waardoor hij het roofdier te snel af is, zal er selectieve druk ontstaan bij dat roofdier om een oplossing te vinden.